አጠቃላይ

አጠቃላይ የአደጋ መድን ከመሠረታዊ የሕይወት መድን ጋር የሚሰጥ ነው፡፡

የውሉ ባለቤት ወይም በውል መጠየቂያ ሠንጠረዡ ላይ ስሙ የተጠቀሰው የሕይወት መድን ገቢ የመጀመሪውያን አረቦን በመክፈሉና ለጠቅላላ መድን ሽፋን ማንኛውንም ቀጣይ አረቦን ለኢትዮጵያ መድን ድርጅት ከዚህ በኋላ ድርጅቱ ተብሎ ለሚጠራው ለመክፈል በመስማማቱ ውሉ የሚያስገኘው ጠቀሜታ ባለቤት ይሆናል፡፡

የውሉ ባለቤት የሕይወት መድን ገቢው እና ድርጅቱ በውሉ ባለቤት በውል መጠየቂያ ቅፅ በቀረበው ማመልከቻ ወይም ማንኛውም በፅሑፍ የቀረበ ማስረጃ ለሚሰጠው የመድን ሽፋን መሠረት እንዲሆን ተስማምተዋል፡፡ እንዲሁም ይህ አጠቃላይ የአደጋ መድን የውሉ አካል ተደርጎ ይቆጠራል፡፡

ከዚህ በላይ የተሰጠውን መግለጫ ከግንዛቤ በማስገባት የሕይወት መድን ዋስትናው ባለቤት እድሜው 6ዐ ዓመት ከመሆኑ በፊትና ይህ አጠቃላይ የአደጋ ዋስትና ውል በፀናበት ጊዜ በመድን ገቢው ላይ የሞት፣ የአካል ጉዳት ከደረሰ በዚህ አጠቃላይ የአደጋ ዋስትና ላይ በሰፈሩት አንቀፆችና ቅድመ ሁኔታዎች መሠረት አጠቃላይ የአደጋ ዋስትናው የሚያስገኘው” ጠቀሜታ ድርጅቱ በሠንጠረዡ ላይ በተመለከተው መሠረት ይፈፅማል፡፡ ሆኖም ይህ ጉዳት በቀጥታ እና ከሌሎች ጉዳቶች ጋር ባልተያያዘ በውጫዊ፣ ኃይለኛ ወይም በድንገተኛ ምክንያቶች የተፈጠረ መሆን ያለበት ሲሆን ለዚህም በውል ገቢው ሰውነት ላይ የሚታይ የቁስል ወይም የመበለዝ ምልክት መኖር አለበት፡፡

1. ብያኔ

1.1 በዚህ ውል እንደተገለፀው የአካል ጉዳት ማለት ከአደጋ የተነሣ የተፈጠረ እንዲሁም አጠቃላይና ቋሚ የአካል ጉዳት በመከሰቱ በወቅቱም ሆነ ከዚያ በኋላ ባለዋስትናው በብቃት የሚሰራው ወይም ገቢ የሚያስገኝለት ወይም ትርፍ የሚያገኝበት ተግባር፣ ሥራ ወይም ሙያ ማከናወን አይችልም ማለት ነው፡፡

 

ይህ አደጋ በተፈጠረ በዘጠና ቀናት ውስጥ ከሌሎች ምክንያቶች ውጭ በድንገት ጉዳት ቢደርስና የብርሃን ማጣት ወይም የእጅ፣ የእግር መቆረጥ ቢከተል እንደ አካል ጉዳተኝነት ይቆጠራል፡፡

1.2 እጅ/እግር ማጣት ማለት በቀጥታ በእጅ አንጓ መገጣጠሚያ ወይም በእግር ቁርጭምጪት እና ከዚያ በላይ የተፈጠረ የአካል ማጣት ሲሆን፤ የብርሃን ማጣት ማለት ሊድን ወይም ሊተካ በማይችል ደረጃ ማየት አለመቻል ማለት ነው፤ የአውራ ጣት ወይም ጣት ማጣት ማለት በቀጥታ በጣቶች ላይ ወይም በጣቶች መገናኛ ላይ የሚደርስ የጣት መቆረጥ ማለት ነው፡፡ ይህም የሁሉም ጣቶች በኦኘራሲዮን መቆረጥ ነው

2. ፍፁም ቅን ልቦና

   በመድን ዋስትና መሙያ ቅፅ ላይ የተሞሉት መረጃዎች ሀሰት ከሆኑ ወይም ይህ ጠቅላላ የአደጋ መድን ውል የተገኘው ጠቃሚ መረጃን በመደበቅ ወይንም እውነታን አሳስቶ በመግለፅ ከሆነ፤ ወይም የሕይወት መድን ገዢው መጥፎ ባህሪ ካለውና ጥቅም ለማግኘት ሲል ከዋሸ፤ የመድን ውሉና ጠቅላላ የአደጋ መድኑ ውድቅ ይደረግና የተከፈለው ዋስትና አረቦን ለድርጅቱ ገቢ ይሆናል፡፡

3. ጠቅላላ ውል

   ይህ ጠቅላላ የአደጋ መድን ከማመልከቻው ጋር የውል፣ መጠየቂያውና በውስጡ የተካተቱት መረጃዎች እንዲሁም ደብዳቤዎች ከጠቅላላው የአደጋ መድን ጋር የተያያዙ ስምምነቶች፤ በመድን ሰጪው እና በመድን ገቢው መካከል የተደረገው የውል ስምምነት አካል ይሆናሉ፡፡ በሌላ አኳኋን ካልተገለፀ በስተቀር ስምምነቶች፣ ሁኔታዎች እና የውሉ ሰንጠረዥ እዚህ ላይ ከሰፈረው ጠቅላላ የአደጋ መድን ጋር ተዛማጅነት እስካላቸው ድረስ ተግባራዊ ይሆናሉ፡፡

4. ከፍተኛ የአደጋ ሥጋት ወደአለው የሥራ ሙያ መቀየር

   መድን ገቢው በመድን መጠየቂያ ቅፅ ላይ ከተካተተው መረጃ ውጪ ወይም በማንኛውም ሰነድ ላይ ከሰፈረው የሥራ ዓይነት ውጪ አደገኛ የሆነን ሥራ መሥራት ከጀመረ ይህ ጠቅላላ የአደጋ መድን የሚሰጠው ሽፋን ይቋረጣል፡፡ ነገር ግን ይህንኑ መድን ገቢው ካሳወቀና ድርጅቱ መቀበሉን በፅሑፍ ከአረጋገጠ እና አስፈላጊው ተጨማሪ አረቦን ከተከፈለ ውሉ እንደፀና ይቆያል፡፡

5. ጉዳትን ማስታወቅና ማረጋገጥ

6. የካሣ ክፍያ አፈፃፀም

1. በዚህ ጠቅላላ የአደጋ መድን ለደረሰው ጉዳት የሚከፈለው ማካካሻ በሙሉ ማረጋገጫው እንደደረሰ ወዲያውኑ ይፈፀማል፡፡ ለመድን ገቢው ሞት የሚሰጠው ካሣ ከዚህ ጠቅላላ የአደጋ መድን ጋር ተያይዞ በሚገኘው የመድን ውል መሠረት ተጠቃሚ ለሆኑት አካላት ተከፋይ ይሆናል፡፡ የሕይወት መድን ገቢው በሕይወት ከተረፉ በዚህ ጠቅላላ የአደጋ መድን የሚገኙ ማንኛቸውም ሌሎች ማካካሻዎች ለባለውሉ ተከፋይ ይሆናሉ፡፡

3. በዋስትናው ባለቤት በሚቀርብ ጥያቄና ድርጅቱ በሚያደርገው ማጣሪያ መሠረት የመክፈል ኃላፊነት ለሚኖርበት የአካል ጉድለት ክፍያውን በየአራት ሣምንቱ ይፈፅማል፡፡ ለደረሰው የአካል ጉድለት መከፈል የነበረበት ነገር ግን ሳይከፈል የቀረ ገንዘብ ካለ በውሉ ባለቤት ይህንኑ የሚያረጋግጥ መረጃ እንደቀረበ ክፍያው ወዲያውኑ ይፈፀማል፡፡
4. የሕይወት መድን ገቢው የሥራ ሁኔታ ከግምት ውስጥ ሳይገባ ከላይ ያልተጠቀሱ ቋሚ የአካል ጉድለቶች በዝርዝር ከተቀመጡት የአካል መጉደል ጋር እየተነፃፀሩና እንደ ከባድነታቸው እየታየ ማካካሻ ይከፈልባቸዋል፡፡
5. በውል ሠንጠረዡ ውስጥ ተለይቶ ያልተጠቀሰ የእጅና የእግር ወይም የሰውነት ክፍል በከፊል ወይም ሙሉ በሙሉ አገልግሎት መስጠት አለመቻል በውል ሠንጠረዥ ውስጥ እንደተጠቀሰው እጅና እግር ወይም የሰውነት ክፍል ከፊል ወይም ሙሉ ጉዳት እንደደረሰበት ተደርጎ ይቆጠራል፡፡
6. አንድ ወይም ከዚያ በላይ የሆኑ ጉዳቶች በአንድ ወይም ከዚያ በላይ በሆኑ አደጋዎች ምክንያት ቢከሰቱ የሚከፈለው ካሣ ከጠቅላላው የአደጋ መድን ወይም በፅሑፍ ከተጠቀሰው የሽፋን መጠን ያልበለጠ ሆኖ የሁሉም ድምር ይሆናል፡፡
   
7. ሕጋዊ ሂደቶች

   በዚህ ጠቅላላ የአደጋ መድን መስፈርት መሠረት የጉዳቱ ማረጋገጫ ከቀረበ በኋላU ቢሆን የውል ጊዜ ከማብቃቱ ከስድሳ ቀናት በፊት ምንም ዓይነት ሕጋዊ እርምጃ አይወሰድም፡፡ በሌላ በኩል ሕጋዊ እርምጃው ከውሉ ማብቂያ ጊዜ ጀምሮ በሁለት ዓመት ጊዜ ውስጥ ከጉዳት ማረጋገጫው ጋር ካልቀረበ በስተቀር የካሣ ክፍያውን ሙሉ በሙሉ መጠየቅ አይቻልም፡፡

8. የውል ዕድሳት

   
   ይህ ጠቅላላ የአደጋ መድን በውል እድሳቱ ወቅት በሥራ ላይ ባለው የድርጅቱ የአረቦን ተመን መሠረት አረቦኑን በቅድሚያ በመክፈል በድርጅቱ ስምምነት በየጊዜው ይታደሳል፡፡ ከመጀመሪያው የአረቦን ክፍያ በስተቀር ለእድሳት የአረቦን ክፍያ የሰላሣ አንድ ቀን የእፎይታ ጊዜ ይሰጣል፡፡ በዚህ የእፎይታ ጊዜ ውስጥ ይህ ጠቅላላ አደጋ መድን እንደፀና ይቆያል፡፡ የእፎይታ ጊዜው በሚያበቃበት ወቅት በዚህ ጠቅላላ የአደጋ መድን መከፈል ያለበት አረቦን ሳይከፈል ቢቀር ሽፋኑ ይቋረጣል፤ ከዚህ በኋላ ተፈፃሚ የሚሆን ምንም ዓይነት የመቆያ ጊዜም አይኖርም፡፡

9. ውል ስለማቋረጥ

10. ውል እንደገና እንዲፀና ማድረግ

    ለጠቅላላ የአደጋ መድን ስምምነት የተደረገበት አረቦን ክፍያ ሳይከፈል ቢቀርና ጠቅላላ የአደጋ መድን ውሉ አብሮ የተሰጠበት የዋናው ውል አረቦን ተከፍሎ ውሉ የፀና ከሆነ ጠቅላላ የአደጋ መድን ውሉ በድርጅቱ ስምምነት እንደገና እንዲፀና ሊደረግ ይችላል፡፡ ውሉ እንዲሸፍን የሚደረገው ጠቅላላ የአደጋ መድን የሚሸፍነው ውሉ እንደገና እንዲፀና ከተደረገ በኋላ በአደጋ ምክንያት የደርስ ጉዳትን ነው፡

11. ሽፋን የማይሰጣቸው አደጋ ስጋቶች

በጠቅላላ የአደጋ መድን የሚሰጠው መድን ከዚህ በታች በተዘረዘሩት ምክንያቶች በቀጥታ ወይም በተዘዋዋሪ፣ ሙሉ በሙሉ ወይም በከፊል የደረሰን ማንኛውንም ጉዳት ወይም የአካል ጉድለት አይሸፍንም፡፡

የጠቀሜታ ሠንጠረዥ

ክፍል 1

ክፍል 2

ክፍል 3

3.1 የሕይወት መድን ገቢው ጊዜያዊ ሙሉ የአካል ጉድለት ቢደርስበትና ይህም

ክፍያው በሚከተሉት ሁኔታዎች ላይ የተመሰረተ ይሆናል፡፡

ድርጅቱ ጠቅላላ ዋስትና ከተገባለት የሽፋን መጠን ተገቢውን ክፍያ በስሌት ይፈፅማል፡፡

3.2 የሕይወት መድን ገቢው ጊዜያዊ ከፊል የአካል ጉድለት ቢደርስበትና ይህም

ድርጅቱ ጠቅላላ ዋስትና ከተገባለት የሽፋን መጠን ተገቢውን ክፍያ በማስላት ይከፍላል፡፡ የክፍያው አፈፃፀም ግን በተራ ቁጥር 3.1 በተዘረዘሩት ሁኔታዎች መሠረት ይሆናል፡፡

ክፍል 4

የሕይወት መድን ገቢው የምርመራ፣ የመድኃኒት፣ የአልጋና በአደጋው ምክንያት ያወጣቸው ሌሎች ወጪዎች ቢኖሩ ድርጅቱ ለአንድ ሰው በአንድ የመድን ሽፋን ወቅት ከተወሰነው ገንዘብ ያልበለጠ ክፍያ ለተጠቀሱት ወጪዎች ይከፍላል፡፡